Google Docs mətni əvəz etmək üçün Edit → Find and replace açın, uyğunluğu seçib Replace basın. Bu məqalədən sonra bir işarəni yalnız nəzərdə tutduğunuz sətirdə dəyişib qalan iki sətrin qorunduğunu yoxlaya biləcəksiniz.
Son məzmun yenilənməsi: 19 oktyabr 2026.
Bu məşqdə nəyi dəyişəcəyik?
Google Docs mətni əvəz etmək üçün yeni cümlə yaratmağa ehtiyac yoxdur. Find and replace sənəddə yazdığınız simvolları axtaran və seçilmiş uyğunluğu başqa mətnlə dəyişən adi redaktə vasitəsidir. Bu məşqdə təklif olunan cümlələr deyil, əvvəlcədən müəyyən edilmiş bir işarə ilə işləyəcəyik. Nəticəni bütün sənədi yenidən oxumadan üç sətirlə müqayisə etmək mümkün olacaq.
Təsəvvür edin ki, Bakıdakı kiçik mağazanın daxili qaralamasında köhnə məhsul kodu qalıb. Bütün kodları yeniləmək əvəzinə əvvəl yalnız bir sətri dəyişməyi məşq edirsiniz. Aşağıdakı mağaza və mətn uydurma tədris nümunəsidir. Anarın və ya müştərinin hesabında bu əməliyyatın aparıldığı, vaxt qazancı ölçüldüyü iddia edilmir.
Bu üsulu Gemini ilə sənədin yenidən yazılmasından ayırın. Burada AI cavabı, abunə müqayisəsi və üslub düzəlişi yoxdur. Məqsədiniz dəqiq bir yerdə dəqiq bir dəyişiklikdir. Mətnin mənasının yaxşılaşıb-yaxşılaşmadığını isə axtarış düyməsi müəyyən etmir.
Əvvəl üçsətirli təhlükəsiz nümunə hazırlayın
Kompüterdə docs.google.com açın. İstifadəsinə icazəniz olan hesabda Blank seçib yeni, boş məşq sənədi yaradın. Üstdəki sənəd adını seçib Mətni əvəz etmə məşqi yazın və Enter basın. Canlı müqaviləni, müştəri təklifini və ortaq iş sənədini bu məşq üçün seçməyin. Mövcud sənədin tarixçəsini araşdırırsınızsa, əvvəlki versiyanın ayrıca nüsxəsi başqa işi həll edir.
Aşağıdakı üç sətri olduğu kimi daxil edin. Hər sətirdə ayrıca məhsul deyil, ayrıca müqayisə nöqtəsi var. Birinci və ikinci sətirdə eyni işarə mövcuddur. Üçüncü sətirdə həmin işarəni daxilində saxlayan daha uzun yazı var. Məhz bu fərq uyğunluğu kor-koranə dəyişməməyin səbəbini göstərir.
Birinci qeyd: KOHNE_KOD hazırdır. İkinci qeyd: KOHNE_KOD saxlanır. Yoxlama qeydi: KOHNE_KOD_2 dəyişməsin.
Məşqin qaydası belədir: yalnız birinci sətirdəki KOHNE_KOD yerinə YENI_KOD yazılacaq. İkinci sətir və üçüncü sətir toxunulmaz qalmalıdır. Alt xətt adi simvoldur; onun xüsusi söz sərhədi yaratdığını düşünməyin. Axtarışınız daha uzun yazının daxilində də uyğunluq tapa bilər.
Daxil etdikdən sonra üç sətri gözlə yoxlayın. Başlanğıc mətn səhvdirsə, son nəticəni düymənin davranışına görə qiymətləndirmək çətinləşər. Ekranda artıq başqa məlumat varsa və yeni sənəd olduğuna əmin deyilsinizsə, dayanıb faylı dəqiqləşdirin. Hazırlığın çıxışı qaydası aydın, üçsətirli öz məşq sənədinizdir.
Google Docs-da bir uyğunluğu necə əvəz etməli?
Üst menyudan Edit → Find and replace açın. Sizin hesab dilinizdə menyu adları tərcümə oluna bilər. Find sahəsinə KOHNE_KOD, Replace with sahəsinə YENI_KOD yazın. Böyük və kiçik hərflərin fərqləndirilməsi üçün Match case seçimini aktiv edin. Match using regular expressions seçimini isə söndürülmüş saxlayın. Sonuncu seçim xüsusi axtarış nümunələri üçündür və bu məşqə lazım deyil.
Next və Prev ilə uyğunluqlar arasında keçin. Seçilən hissənin ətrafındakı cümləni oxuyun: məhz Birinci qeyd sətrindəsinizmi? Axtarışın tapdığı hissə tək KOHNE_KOD ola bilər, amma həmin hissənin hansı cümləyə aid olduğunu siz yoxlamalısınız. Üçüncü sətirdəki uzun yazının içində dayanıb dəyişiklik etməyin.
Yalnız birinci sətri gördüyünüzə əmin olanda Replace düyməsinə bir dəfə basın. Replace all seçməyin. Birincisi vurğulanmış uyğunluğu, ikincisi isə bütün uyğunluqları dəyişmək üçündür. Məşqin şərti bir yeri dəyişmək olduğundan hamısını əvəz etmək düzgün nəticə sayılmayacaq.
Pəncərəni bağlayıb sənədin üç sətrini yanaşı oxuyun. Birinci sətirdə YENI_KOD, ikinci sətirdə KOHNE_KOD, üçüncüdə KOHNE_KOD_2 qalmalıdır. Gördüyünüz nəticə bundan fərqlidirsə, məşqi bitmiş saymayın. Yanlış sətir seçilibsə, daha çox uyğunluğu dəyişməklə düzəltməyə çalışmayın. Dayanın və fərqi qeyd edin.
Dəyişən və dəyişməyən hissəni müqayisə edin
Yoxlama yalnız yeni kodun görünməsindən ibarət deyil. Bir işi düzgün yerinə yetirmək üçün qalan iki sətrin dəyişmədiyini də göstərmək lazımdır. Aşağıdakı cədvəl gözlənilən nəticədir, hesabınızda müşahidə edilmiş nəticə deyil. Hər sətri öz ekranınızdakı mətnlə tutuşdurun.
| Sətir | Gözlənilən mətn | Nəyi yoxlamalı? |
|---|---|---|
| Birinci | Birinci qeyd: YENI_KOD hazırdır. | Yalnız işarə dəyişib |
| İkinci | İkinci qeyd: KOHNE_KOD saxlanır. | Köhnə işarə qalıb |
| Üçüncü | Yoxlama qeydi: KOHNE_KOD_2 dəyişməsin. | Uzun yazı toxunulmazdır |
Birinci sətrin qalan sözlərini də oxuyun. Kod düzgün görünsə belə, cümlənin başqa hissəsi silinibsə, nəticə tələbi ödəmir. İkinci və üçüncü sətirdə uyğunluq qalması xəta deyil; bu dəfə qəsdən belə planlaşdırmışıq. Sonradan köhnə işarə axtarıb tapmağınız bütün dəyişikliklərin uğursuz olduğunu göstərmir.
Mətnin uzunluğu ayrıca maraqlıdırsa, seçilmiş hissənin söz sayını ölçün. Söz sayının dəyişməməsi isə bu məşqin düzgünlüyünə sübut deyil. Eyni uzunluqda yanlış kod yazmaq mümkündür. Burada meyar üç sətrin hərfi müqayisəsidir.
Əgər cədvəldə birinci sətir uyğun, ikinci sətir fərqli çıxırsa, ümumi qərarı uyğun kimi yazmayın. Hər sətrin öz nəticəsi var və məşqin tamamlanması onların birlikdə qaydanı ödəməsinə bağlıdır. Eyni yoxlamanı iş yoldaşınıza izah etdiyinizi düşünün: o, sizin niyyətinizi təxmin etmədən hansı sətrin dəyişməli olduğunu anlaya bilməlidir. Buna görə planı dəyişiklikdən əvvəl yazmaq vacibdir.
Real qaralamada da eyni söz müxtəlif mənalarda işlənə bilər. Məhsul kodu, keçmiş qeyddəki istinad və yeni təklifdəki işarə eyni görünəndə onların hamısını yeniləmək həmişə məqsədiniz olmur. Bu nümunədən götürüləcək vərdiş sürətli klik deyil, konteksti oxumaqdır. Məşq sənədindəki üç sətrin müqayisəsi həmin vərdişi kiçik, yoxlanıla bilən çərçivədə sınamağa imkan verir.
Yoxlama qeydini saxlayın və geri qayıdın
Məşqin sonunda sadəcə “alındı” yazmayın. Aşağıdakı qısa kartı öz qeydlərinizə köçürün. Faktiki nəticə hissəsini yalnız gördüklərinizlə doldurun. Hələ sənədi yenidən açmamısınızsa, həmin sahəni yoxlanmayıb saxlayın. Bu kart Google-un hazır funksiyası deyil, sizin müqayisə qeydinizdir.
Sənədin adı və dəqiq keçidi: Axtarılan işarə: KOHNE_KOD Yeni işarə: YENI_KOD Plan: yalnız birinci sətir Birinci sətir, faktiki: İkinci sətir, faktiki: Üçüncü sətir, faktiki: Yenidən açılış: yoxlanmayıb Qərar: uyğun / fərq var / yoxlanmayıb
Google onlayn işləyərkən dəyişiklikləri avtomatik saxladığını bildirir. Bu ümumi qayda sizin hesabınızda saxlanmanın artıq tamamlandığını müşahidə etdiyimiz demək deyil. Bağlantınızın qaydasında olduğuna baxın, sonra sənəddən çıxıb kartda qeyd etdiyiniz dəqiq keçidi yenidən açın. Üç sətri təkrar yoxlayın və yalnız bundan sonra geri qayıdış barədə qeydi tamamlayın.
Kart üçün Windows-da Start menyusundan Notepad açıb yeni sənəd yaradın. Mac-da TextEdit → File → New, sonra Format → Make Plain Text seçin. Windows-da File → Save As, Mac-da File → Save ilə Documents qovluğunda evezleme-yoxlamasi.txt adı verin; eyni ad varsa, başqa ad seçin. Qeydi bağlayıb həmin qovluqdan yenidən açın. Yerli qeyd ilə Docs sənədinin saxlanması ayrı yoxlamalardır. Birinin açılması digərinin dəyişiklikləri qoruduğuna sübut deyil. Sənədi tapa bilmədikdə yeni dəyişikliklər etmək əvəzinə geri qayıdış addımını açıq saxlayın.
Hansı halda dayanmalı və məşqi bitirməli?
Edit menyusunda uyğun seçim görünmürsə və ya sənədi redaktə edə bilmirsinizsə, addımı dayandırın. Səbəbi bilmədən əlavə proqram quraşdırmayın və hesab icazələrini dəyişməyin. Bu məşq artıq işlək hesaba və özünüzün redaktə edə bildiyiniz yeni sənədə əsaslanır. Giriş probleminin araşdırılması ayrıca işdir.
Birinci sətir əvəzinə başqa uyğunluq seçilibsə, həmin yerdə Replace basmayın. Dəyişiklik artıq edilibsə, hansı sətrin fərqli olduğunu kartda göstərin. Uğur kimi təqdim etmək üçün gözlənilən cümləni sonradan gördüyünüz nəticəyə uyğunlaşdırmayın. Tədris nümunəsini yenidən qurmaq olar, amma əvvəlki sınağın fərqini gizlətməyin.
Səhifə düzəni ilə məşğul olursunuzsa, səhifə keçidi təlimatına keçin. Sənəddə müəyyən bölməyə qayıtmaq üçün isə bookmark ilə daxili keçid uyğundur. Bu funksiyalar mətnin hansı uyğunluğunun əvəz olunacağını seçmir; hər birini öz işi üçün istifadə edin.
On beş dəqiqəlik sessiya üçün əvvəl nümunəni yazmağı, sonra bir əvəzləməni və müqayisəni, sonda geri qayıdışı planlaşdırın. Bu, ölçülmüş vaxt vədi deyil. Sonda qalmalı nəticə bir dəyişmiş sətir, iki dəyişməmiş sətir və dürüst doldurulmuş yoxlama qeydidir. Bu üçü varsa, eyni qaydanı daha sonra öz qaralamanıza tətbiq etməzdən əvvəl nəyi yoxlamalı olduğunuzu bilirsiniz.
Tez-tez verilən suallar?
Replace ilə Replace all arasında nə fərq var?
Replace vurğulanmış uyğunluğu dəyişir. Replace all bütün uyğunluqları dəyişmək üçündür. Bu məşqdə yalnız Replace istifadə edilir.
Uzun kodun içindəki uyğunluq da tapıla bilər?
Bəli. Axtarılan simvollar daha uzun yazının hissəsi ola bilər. Hər uyğunluğun ətrafındakı cümləni oxuyub düzgün sətri seçin.
Bu məşq üçün Gemini lazımdır?
Xeyr. Burada Docs-un adi Find and replace funksiyası istifadə olunur, AI ilə yenidən yazma aparılmır.
Sənədi yenidən açmamış tamamlandı yaza bilərəm?
Əvəzləmə və üç sətir yoxlanıbsa bunu qeyd edin. Yenidən açılış müşahidə edilməyibsə, həmin addımı yoxlanmayıb saxlayın.
