Sitemap nədir və nə üçün lazımdır?

Sitemap saytınızdakı vacib səhifələr barədə axtarış sisteminə məlumat verən fayldır. XML isə həmin məlumatı müəyyən qaydada yazmaq üçün istifadə olunan formatdır. Google bu fayldan səhifələri və digər materialları tapmaq üçün yararlanır. Google-un sitemap izahı bunu ətraflı açıqlayır.

URL dedikdə səhifənin internet ünvanı nəzərdə tutulur. Sitemap hazırlayanda əsas qərarınız hansı ünvanları siyahıya salmaqdır; Google həmin ünvanlardan axtarışda göstərilməsini istədiklərinizi seçməyi tövsiyə edir. Ünvan seçimi qaydası da buradan başlayır.

Şərti nümunə: Bakıdakı kiçik kafe

Təsəvvür edin ki, kafenizin saytında menyu, tədbirlər, filial və əlaqə səhifələri var. İlk iş kimi bunları kağızda siyahıya alın. Sonra sitemapı açıb həmin səhifələrin ünvanlarını axtarın; siyahıdakı çatışmazlığı bu cür konkret göstərə bilərsiniz.

Sitemapda görünmək Google nəticələrində görünmək zəmanəti deyil. İndeksləşmə səhifənin Google-un axtarış bazasına daxil edilməsidir və sitemap bunu təmin etmir. Ona görə işin nəticəsini yalnız “fayl var” ilə qiymətləndirməyin. Google bu məhdudiyyəti açıq bildirir.

Hər saytın sitemapı olmalıdırmı?

Xeyr, hər sayt üçün eyni dərəcədə vacib deyil. Google kiçik, səhifələri bir-birinə yaxşı bağlanmış saytda məzmunun çoxunu keçidlər vasitəsilə tapa bilər; yeni və böyük saytlarda sitemap daha faydalı ola bilər. Ehtiyac meyarları saytın quruluşundan asılıdır.

Öz vəziyyətinizi aşağıdakı cədvəllə qiymətləndirin. Buradakı növbəti addımlar işinizi planlamaq üçün tövsiyədir; hər birini ayrıca böyük layihəyə çevirməyə ehtiyac yoxdur.

Əvvəl sayt daxilindəki keçidlərə baxın

Sınaq üçün ən vacib xidmət səhifənizi seçin. Ana səhifədən başlayaraq ona menyu və ya mətn keçidləri ilə çatmağa çalışın. Google vacib səhifələrin belə əlaqələndirilməsini düzgün daxili keçid quruluşu kimi izah edir. Daxili keçidlər haqqında izah sitemapın rolunu da aydınlaşdırır.

Ümumi yoxlamanı davam etdirmək üçün texniki SEO yoxlama siyahısını açın. Burada özünüzə konkret tapşırıq qoyun: əvvəl satış üçün vacib səhifələrin əlçatanlığını nəzərdən keçirin, sonra qalan bölmələrə baxın.

Sitemap necə yaradılır və hansı üsulu seçməli?

Əvvəl saytın mövcud imkanını yoxlayın. Google WordPress, Wix və Blogger kimi məzmun idarəetmə sistemlərində sitemapın artıq yaradılmış ola biləcəyini bildirir. CMS adlanan bu sistemlər saytın səhifələrini idarə etdiyiniz proqramlardır. Yaratma üsulları arasında ilk seçim budur.

WordPress saytında başlayacağınız yer

1. Saytın idarəetmə panelində mövcud sitemap və SEO tənzimləmələrinə baxın.
2. Sayta baxan şəxsdən hansı sistemin sitemap yaratdığını soruşun.
3. Həmin sistemdə göstərilən sitemap ünvanını kopyalayın.
4. Ünvanı brauzerdə açın və məzmununa baxın.
5. Vacib xidmət və ya məhsul səhifəsini siyahıda axtarın.

WordPress sitemap necə qurulur sualını cavablandırarkən əvvəl mövcud quruluşu müəyyənləşdirməyi məsləhət görürəm. Təkcə bu iş üçün əlavə plagin quraşdırmağa tələsməyin. Plagin sayta əlavə imkan verən proqram əlavəsidir; əvvəl onun həqiqətən lazım olub-olmadığını dəqiqləşdirin.

Mövcud ayarları dəyişməzdən qabaq ekran görüntüsü saxlayın və məsul şəxsi müəyyən edin. Daha geniş iş planı üçün WordPress SEO qurulması bələdçisindən istifadə edə bilərsiniz. Bu tapşırığın sonunda əlinizdə işlək fayl ünvanı olmalıdır.

Hazır sistem yoxdursa

Google az sayda səhifəsi olan sayt üçün faylı mətn redaktorunda əl ilə hazırlamağı mümkün sayır. Səhifə sayı artdıqda isə sayt proqramının onu avtomatik yaratmasını tövsiyə edir. Əl ilə və avtomatik yaratma qaydalarını müqayisə edin.

Əl ilə işləyəcəksinizsə, rəsmi təlimatdakı XML nümunəsini götürün və nümunə ünvanını öz səhifənizin tam ünvanı ilə əvəz edin. Hər əlavə səhifə üçün ayrıca URL qeydi hazırlayın. Faylı UTF-8 kodlaması ilə saxlayın və saytın əsas qovluğunda yerləşdirin; bunlar Google-un format və yerləşdirmə qaydalarıdır.

Texniki işi başqa şəxs görəcəksə, belə tapşırıq verin: “Seçdiyim səhifələr üçün XML sitemap hazırla, yeni səhifə əlavə olunanda necə yenilənəcəyini göstər və faylın ünvanını mənə göndər.” Təhvil zamanı yeni səhifə ilə sınaq da istəyin.

Sitemap.xml faylına hansı səhifələr daxil edilməlidir?

Axtarışda görünməsini istədiyiniz əsas səhifə ünvanlarını seçin. Eyni məzmun bir neçə ünvanda açılırsa, üstün tutduğunuz ünvanı daxil edin; buna kanonik ünvan deyilir. Google sitemap hazırlayarkən bu seçimi etməyi tövsiyə edir. Kanonik ünvan qaydası siyahının əsasını təşkil edir.

Siyahını biznes məqsədinə görə yoxlayın

Şərti onlayn mağaza nümunəsində əvvəl məhsul, kateqoriya və çatdırılma məlumatlarını nəzərdən keçirin. Hər səhifənin qarşısına bir sual yazın: “Müştərinin bunu Google-dan tapmasını istəyirəmmi?” Sonra seçiminizi saytın texniki tərəfinə baxan şəxslə tutuşdurun.

• Əsas xidmət səhifələrini ayrıca qeyd edin.
• Satış üçün vacib məhsul bölmələrini seçin.
• Eyni məzmunun təkrarlanan ünvanlarını işarələyin.
• Yeni və yenilənmiş səhifələrdən nümunələr götürün.
• Şübhəli ünvanları silməzdən əvvəl səbəbini araşdırın.

Sitemapda qısa səhifə yolu əvəzinə domen daxil olmaqla tam ünvan yazılmalıdır. XML faylı üçün xüsusi simvolların düzgün yazılması da tələb olunur. Bu hissəni yoxlamaq üçün Google-un ünvan və XML qeydlərinə baxın.

Tarixləri süni şəkildə yeniləməyin

lastmod səhifənin son əhəmiyyətli dəyişiklik vaxtını göstərən sahədir. Google bu məlumatdan düzgün və yoxlanıla bilən olduqda istifadə edir; sadəcə müəllif hüququ ilinin dəyişməsi əhəmiyyətli yenilənmə sayılmır. Tarix qaydasını faylı yaradan şəxsə də göndərin.

Məhsul səhifələrinin ümumi işini ayrıca planlaşdırmaq istəyirsinizsə, e-ticarət SEO bələdçisinə keçin. Sitemap siyahısını hazırlayarkən məhsul mətnlərinin redaktəsini eyni tapşırığın içinə yığmayın; hər işin nəticəsini ayrıca qəbul edin.

Sitemap Google Search Console-a necə göndərilir?

Göndərmək üçün faylın dəqiq ünvanını götürün və Google Search Console-un Sitemaps hesabatından istifadə edin. Google bu hesabat vasitəsilə sitemapın oxunması və mümkün emal xətaları barədə məlumat almağın mümkün olduğunu bildirir. Rəsmi göndərmə qaydası burada verilir.

1. Göndərəcəyiniz sitemap ünvanını brauzerdə açın.
2. Search Console-da həmin saytın bölməsini seçin.
3. Sitemaps hesabatını açın.
4. Formanın tələb etdiyi qaydada sitemap ünvanını daxil edib göndərin.
5. Göndərilən ünvanı və görünən vəziyyəti iş qeydinizdə saxlayın.
6. Sonrakı yoxlamada həmin hesabata qayıdın.

Başlanğıc qurulumda kömək lazımdırsa, Google Search Console bələdçisindən başlayın. Hesaba girişi olmayan əməkdaşa “göndər” tapşırığı verməzdən əvvəl işi kimin tamamlayacağını müəyyən edin.

Bir neçə sitemap görünürsə

Sitemap index file bir neçə sitemapı bir yerdə göstərən indeks faylıdır. Google böyük xəritəni bölməyi və istəyə görə həmin indeks faylını göndərməyi nəzərdə tutur. Bölünmüş sitemap qaydası bunu izah edir.

Belə vəziyyətdə ünvanları təsadüfi seçməyin. Saytı idarə edən şəxsdən əsas indeks faylını göstərməsini istəyin. İş qeydinizdə əsas faylı və onun hansı səhifə qruplarını əhatə etdiyini yazın.

Göndərdikdən sonra nəyi yoxlamaq lazımdır?

Əvvəl sitemapın emal vəziyyətinə baxın. Google Sitemaps hesabatını mümkün xətaları araşdırmaq üçün göstərir; faylın göndərilməsi onun mütləq istifadə olunacağına zəmanət vermir. Göndərmənin məhdudiyyətlərini nəzərə alın.

İşi qəbul etmək üçün sadə siyahı

• Sitemap ünvanı məndə saxlanılıb.
• Faylda əsas xidmət səhifəmi tapmışam.
• Yeni əlavə edilmiş səhifəni yoxlamışam.
• Hesabatdakı xəta varsa, mətnini qeyd etmişəm.
• Yenilənməyə cavabdeh şəxsin kim olduğunu bilirəm.
• Növbəti yoxlamanı iş planıma yazmışam.

Şərti nümunə: mağaza sahibi yeni məhsulu siyahıda tapmır. Bu halda bütün sitemapı yenidən qurmaq əvəzinə həmin məhsulun ünvanını məsul şəxsə göndərin. Ondan səhifənin siyahıya daxil edilmə qaydasını və son yenilənməni yoxlamasını istəyin.

Səhifə sitemapda olsa da axtarışda görünməyə bilər; Google bunu əvvəlcədən qeyd edir. İndeksləşmə zəmanətinin olmadığını unutmayın və araşdırmanı saytın Google-da görünməməsi üçün yoxlama ardıcıllığı ilə davam etdirin.