Yeni biznes üçün ilk 30 gün: fəaliyyət planı

1–7-ci günlər: müştərini və problemi seç

Bu həftənin nəticəsi konkret müştəri qrupu və təkrarlanan bir problem olsun. Məsələn, Bakıda kafe açmaq istəyirsənsə, yaxınlıqdakı ofislərdə işləyənlərin naharı necə seçdiyini öyrən. Sadəcə «belə kafe xoşuna gələr?» sualı ilə kifayətlənmə.

1. 1-ci gün: bir müştəri qrupu seç. «Hamı» əvəzinə «Nərimanovda kiçik ofislərdə çalışanlar» kimi konkret yaz.
2. 2-ci gün: sınağa ayıra biləcəyin vaxtı və maksimum xərci qeyd et. Şablon: başlanğıc tarixi ___; həftəlik vaxt ___ saat; ümumi xərc limiti ___ AZN.
3. 3–5-ci günlər: həmin qrupdan 5 nəfərlə danış. Soruş: «Bu problem son dəfə nə vaxt oldu? Necə həll etdiniz? Nə qədər vaxt və pul getdi? Nə çətin oldu?» Cavabları olduğu kimi qeyd et.
4. 6-cı gün: müştərinin istifadə etdiyi 3 alternativi araşdır. Başqa satıcı, işi özü görmək və heç nə etməmək də alternativdir. Seçim səbəblərini yaz.
5. 7-ci gün: söhbətlərdə təkrarlanan bir problemi seç. Şablonu doldur: «Mən ___ üçün ___ problemini ___ vasitəsilə həll edirəm».

8–14-cü günlər: satıla bilən təklif hazırla

Bir məhsul və ya bir xidmət paketi ilə başla. Məsələn, frilans marketoloq bir kafe üçün menyudakı 5 məhsulun fotosunu və 5 paylaşım mətnini təklif edə bilər. Müştəri nə alacağını, nə vaxt alacağını və nə ödəyəcəyini dərhal anlamalıdır.

1. 8–9-cu günlər: təklif kartını doldur. Müştəri ___; təqdim ediləcək məhsul və ya iş ___; qiymət ___ AZN; hazır olma vaxtı ___; qiymətə daxil olmayanlar ___; sifariş üsulu ___.
2. 10-cu gün: hər sifarişin xərcini yaz. Material, qablaşdırma, çatdırılma və varsa ödəniş komissiyasını daxil et. Öz iş vaxtını ayrıca qeyd et. Qiymətdən birbaşa xərcləri çıxanda qalan məbləğ hələ xalis qazanc deyil.
3. 11-ci gün: bir nümunə hazırla. Məhsulun real fotosu, xidmətin kiçik iş nümunəsi və ya aydın təsviri kifayətdir. Nümunəni görülmüş müştəri işi kimi təqdim etmə.
4. 12-ci gün: sifariş yolunu yoxla. Müştəri haradan yazır, kim cavab verir, ödəniş və təhvil necə razılaşdırılır? Ləğv və geri qaytarma şərtlərini də aydın yaz.
5. 13–14-cü günlər: təklifi 3 uyğun adama göstər. «Nə aldığınız aydındırmı? Qərar vermək üçün hansı məlumat çatmır?» suallarını ver. Anlaşılmayan hissələri düzəlt.

Qeydləri [Google Sheets](https://workspace.google.com/products/sheets/) kimi elektron cədvəldə saxlaya bilərsən. Bu plan üçün sadə sətir və sütunlar kifayətdir. Məlumatları özün daxil etməlisən; boş və ya səhv qeydlər düzgün nəticə verməyəcək.

15–30-cu günlər: sat, yerinə yetir, nəticəni ölç

1. 15–17-ci günlər: bir satış kanalı seç. Bu, yaxınlıqdakı bizneslərlə üzbəüz söhbət və ya mövcud sosial şəbəkə səhifən ola bilər. Başlanğıc hədəfi kimi 10 uyğun potensial müştəriyə təklifini çatdır. Hər birinə niyə uyğun olduğunu izah et.
2. 18–21-ci günlər: sualları cavablandır və ilk sifarişləri yerinə yetir. Vaxtında çatdıra biləcəyin qədər sifariş qəbul et. Alış etməyənlərdən səbəbi soruş, cavab verməyə məcbur etmə.
3. 22–24-cü günlər: sifariş verənlərdən konkret rəy al. «Nə faydalı oldu? Nə çatışmadı? Yenidən almağınıza nə mane olar?» Cavablarla yanaşı, işə sərf etdiyin vaxtı da yaz.
4. 25–27-ci günlər: ən çox təkrarlanan maneəyə əsasən bir şeyi dəyiş. Məsələn, çatdırılma vaxtını və ya təklifin mətnini. Dəyişiklikdən əvvəlki və sonrakı müraciətləri ayrı qeyd et.
5. 28–30-cu günlər: neçə nəfərə təklif etdiyini, neçə müraciət və ödəniş aldığını hesabla. Vaxtı və bütün xərcləri nəzərdən keçir. Növbəti ay üçün bir qərar və onu yoxlayacaq bir hədəf yaz.

• Müştəri qeydi: tarix ___; müştəri kodu ___; haradan gəldi ___; təklif edildi ___; cavab ___; sifariş məbləği ___; alınan ödəniş ___; növbəti addım və tarix ___.
• Xərc qeydi: tarix ___; nə üçün xərcləndi ___; məbləğ ___; hansı sifarişə aiddir ___; ödənilib, yoxsa ödənəcək ___.
• Ayın pul nəticəsi: faktiki alınan ödənişlər ___ AZN; faktiki ödənən xərclər ___ AZN; fərq ___ AZN. Ödənilməmiş müştəri borclarını və sənin ödəyəcəyin məbləğləri ayrıca saxla. Bu fərq xalis mənfəət hesabı deyil.
• Davam et: ödəniş edən müştərilər var, sifarişləri çatdırırsan və qiymət xərcləri qarşılamağa imkan verir. Kiçik sınaq nəticəsini böyük bazara aid etməyə tələsmə.
• Dəyiş: maraq var, amma eyni maneə satışa əngəl olur. Bir maneəni seç və növbəti sınağı ona uyğun qur.
• Dayandır və yenidən bax: uyğun insanlarla söhbətlərdə ehtiyac görünmür, hər sifariş zərər yaradır və ya qoyduğun xərc limitinə çatmısan.

AI Builders icması ilə irəli get

Real nümunələr axtarmaq, başqalarından rəy almaq və ideyanı müzakirə etmək üçün Azərbaycanın süni intellektlə məhsul və həll hazırlayanlar icmasına [AI Builders resursları](https://abcommunity.org/resurslar) keçidindən başla. 30 günlük sınağının nəticəsini də icmada paylaş. Biznesdə süni intellektdən istifadə etmək istəyirsənsə, vaxt aparan bir işini təsvir edib onunla bağlı fikir istə.

• Paylaşım şablonu: «___ üçün ___ təklifini sınadım. ___ nəfərlə danışdım, ___ ödənişli sifariş aldım. Əsas maneə ___ oldu. Növbəti dəfə ___ dəyişmək istəyirəm. Sizcə, nəyi nəzərdən qaçırmışam?»
• Müştəri adlarını və əlaqə məlumatlarını çıxar. Aldığın rəylərdən birini seç, yoxlayacağın addımı və tarixi yaz.