tələbələr üçün chatgpt promptları: 7 praktik nümunə ilə

tələbələr üçün chatgpt promptları hazırlayarkən dərsin mövzusunu, istifadə ediləcək materialı və istədiyiniz nəticəni birlikdə yazın. Aşağıdakı yeddi nümunəni konspekt, imtahan məşqi, esse planı və tədqiqat üçün uyğunlaşdırın, sonra alınan cavabı dərs materialı ilə yoxlayın.

Bu şablonlarla işləməyə bir fəndən başlayın. Qarşınıza bütün semestri bir axşamda toplamaq məqsədi qoymayın. Bu gün başa düşmək istədiyiniz bir mövzunu, sabah cavablandıracağınız bir sualı və yoxlama üçün istifadə edəcəyiniz bir mənbəni seçin.

Dərs üçün yaxşı prompta nə yazmaq lazımdır?

Prompt, alətə yazdığınız tapşırıqdır. Mövzunu adlandırmaqla kifayətlənməyin: hansı materialdan istifadə edilməli olduğunu və cavabın necə görünməsini də göstərin. Aydın təlimat, məhdudiyyət və cavab formatı vermək Google-un prompt bələdçisində də izah olunur.

Mən tələbə üçün başlanğıc quruluşunu belə seçərdim: fənn, səviyyə, material, tapşırıq və yoxlama qaydası. Aşağıdakı cədvəldə hər hissəni öz dərsinizə uyğun doldurun. Müəllimin verdiyi tapşırıq şərtlərini ayrıca əlavə edin.

Müəllimin qəbul etdiyi cavab quruluşundan qısa nümunə də verə bilərsiniz. Giriş və gözlənilən cavab nümunələrinin əlavə edilməsi OpenAI-nin təlimatında göstərilir. Nümunəyə başqa tələbənin şəxsi məlumatını və qiymətləndirməsini daxil etməyin.

Ümumi quruluşu məşq etmək üçün prompt yazmağın əsas qaydalarına baxın. Buradakı şablonları isə öz fənninizin terminləri və müəllimin verdiyi materialla doldurun.

ChatGPT ilə konspekt və sadə izah necə hazırlamaq olar?

Əvvəl qısa mətn parçası seçin, sonra həmin parçanın əsas fikirlərini ayırmağı istəyin. Mən ilk cəhddə bütöv kitab əvəzinə bir mövzu ilə işləməyi məsləhət görərdim. Konspekt üçün qəbul meyarınız mətnin qısalığı ilə yanaşı vacib şərtlərin qorunması olsun.

1. Mühazirədən yoxlanılan konspekt çıxarın

Birinci kurs tələbəsiyəm. Aşağıdakı mühazirə mətnindən Azərbaycan dilində konspekt hazırla. Yalnız verdiyim materialdan istifadə et. Əsas anlayışları, onların izahını və aralarındakı əlaqəni göstər. Hər bəndin yanında əsaslandığın abzasın ilk sözlərini yaz. Mətndə cavabı olmayan sualları ayrıca qeyd et. Sonda özümü yoxlamaq üçün beş açıq sual ver. Material: [mətni əlavə et].

Nəticəni alanda orijinalı yanında açın. Tərifləri, istisnaları və müəllimin vurğuladığı şərtləri bir-bir müqayisə edin. Səhifə nömrəsi olmayan mətn üçün səhifə istəməyin; abzas işarəsi və ya bölmə başlığı ilə işləyin.

Şərti nümunə: Bakıda marketinq oxuyan tələbə kafelərin müştəri seçimi haqqında mühazirəni işləyir. Konspektdə müəllimin fikrini ayrıca saxlasın, kafe nümunəsini isə öz izahı kimi işarələsin. Beləliklə, yoxlama zamanı hansı cümlənin dərsdən gəldiyini özü göstərə bilsin.

2. Qarışıq anlayışı gündəlik nümunə ilə açın

[Anlayış] mövzusunda bu hissəni başa düşmürəm: [parça]. Əvvəl mənim harada çətinlik çəkdiyimi öyrənmək üçün bir sual ver. Cavabımdan sonra anlayışı sadə Azərbaycan dilində izah et. Bakıdakı kiçik kafe üzərindən şərti nümunə qur. Nümunənin anlayışa uyğun gəlməyən tərəfini də göstər. Sonda məndən yeni nümunə istə və cavabımı gözlə.

Öz nümunənizi yazmadan növbəti mövzuya keçməyin. İzahda yad termin varsa, onun yerinə sadə söz istəyin. Dərslikdəki terminlə sadə izahı yanaşı qeyd edin ki, imtahanda hansı ifadədən istifadə edəcəyinizi biləsiniz.

İmtahana hazırlaşmaq üçün hansı promptlardan başlamalı?

Əvvəl cavab verməli olduğunuz suallar hazırladın, sonra zəif mövzularınıza uyğun cədvəl qurun. Özünü yoxlama və mövzuları zaman aralıqları ilə təkrar etmə üsulları öyrənmə bacarıqları icmalında təsvir olunur. Aşağıdakı məşqləri həmin yanaşmalara uyğun təşkil edin.

3. Cavabı göstərməyən imtahan məşqi qurun

[Fənn] imtahanına hazırlaşıram. Mövzular bunlardır: [siyahı]. Mənbə materialı: [mətn]. Mənə bir dəfəyə yalnız bir açıq sual ver və cavabımı gözlə. Cavabı əvvəlcədən göstərmə. Sonra cavabımdakı düzgün hissəni, çatışmayan məqamı və mənbədəki uyğun yeri göstər. Çətinlik çəkəndə əvvəl bir ipucu ver. Sonda təkrar etməli olduğum mövzuları sırala.

Bu məşqi gələcək imtahan suallarının proqnozu kimi qəbul etməyin. Müəllimin proqramında hesablamalar varsa, hesablama tapşırığı istəyin; şifahi izah tələb olunursa, cavabınızı ucadan söyləyin. Məşqin formasını qiymətləndirmə qaydasına uyğunlaşdırın.

Səhv cavabları ayrıca dəftərdə üç sütunla qeyd edin: sual, mənim səhvim, düzgün izah. Növbəti məşqdə həmin sualı olduğu kimi təkrarlatmaqla kifayətlənməyin. Eyni anlayışı başqa şərti vəziyyətdə tətbiq etməyi istəyin.

4. Vaxtınıza uyğun hazırlıq planı istəyin

İmtahana [gün sayı] gün qalıb. Bu günlərdə ayıra biləcəyim vaxt: [günlər və müddət]. Mövzular və hazırkı səviyyəm: [siyahı]. Mənim üçün hazırlıq cədvəli təklif et. Hər günün mövzusunu, məşqini və yoxlama sualını yaz. Əvvəlki mövzulara qayıtmaq üçün vaxt saxla. Plan vaxtıma sığmırsa, bunu açıq bildir və prioritetləri seçmək üçün sual ver.

Dərs planı hazırlamaq üçün AI-dan istifadə edəndə iş saatınızı və digər dərsləri də nəzərə alın. Cədvəli qəbul etməzdən əvvəl ilk günün tapşırığını sınayın. Çatdırmadığınız hissəni sadəcə sabaha yığmaq əvəzinə planın həcmini yenidən qurun.

Esse, referat və tədqiqat üçün nə istəmək lazımdır?

Yazı tapşırığında əvvəl öz mövqeyinizi və müəllimin tələblərini qeyd edin. Sonra plan, sual və rəy istəyin. Mən bu mərhələləri ayrı aparmağı məsləhət görərdim: əvvəl mövzu, sonra dəlil, daha sonra qaralamanın yoxlanması.

5. Öz fikrinizdən esse planı hazırlayın

Esse mövzum: [mövzu]. Müəllimin tələbləri: [şərtlər]. Mənim əsas fikrim: [öz mövqeyim]. İstifadə edə biləcəyim mənbələr: [yoxlanmış qeydlər]. Hazır esse yazma. Əvvəl əsas fikrimdə qeyri-müəyyən olan məqamları soruş. Sonra giriş, əsas hissə və nəticə planı təklif et. Hər hissədə hansı iddianı əsaslandırmalı olduğumu göstər. Əks mövqeyə cavab üçün ayrıca yer saxla.

Tezis dedikdə burada essenizdə müdafiə etmək istədiyiniz əsas fikri nəzərdə tuturuq. Onu özünüz bir cümlədə yazın. Məsələn, şərti onlayn mağaza layihəsində müştəri rəylərinin istifadəsini müzakirə edirsinizsə, hansı yanaşmanı və hansı səbəblə müdafiə etdiyinizi dəqiqləşdirin.

6. Referat üçün araşdırma sualı qurun

Referat mövzum [mövzu], həcmi [tələb], fənnim [fənn]dir. Mövzunu araşdırıla bilən üç sual şəklində daralt. Hər sual üçün axtarış ifadələri və lazım olan mənbə növlərini təklif et. Müəllif, məqalə adı, tarix və keçid uydurma. Mən mənbələri tapıb oxuduqdan sonra qeydlərimi verəcəyəm. Hələlik yalnız araşdırma planı hazırla.

ChatGPT ilə tədqiqat aparmaq üçün mənbə dəftəri saxlayın. Hər oxuduğunuz materialın başlığını, müəllifini, keçidini və işinizə aid hissəsini özünüz qeyd edin. Qeyddə parafrazı, yəni fikrin öz sözlərinizlə ifadəsini, dəqiq sitatdan ayırın.

ChatGPT ilə referat yazmaq istəyərkən ilk yoxlamanız universitetin tapşırıq üzrə AI qaydası olsun. İstifadəyə icazə verilən mərhələni müəyyənləşdirin. Tələb edilirsə, hansı köməyi aldığınızı işin sonunda açıq göstərin.

7. Qaralamaya konkret rəy alın

Aşağıdakı esse qaralamasını müəllimin bu meyarlarına görə nəzərdən keçir: [meyarlar]. Mətni mənim əvəzimə yenidən yazma. Aydın olmayan əsas fikri, dəlilsiz iddianı və zəif əlaqəni göstər. Hər irad üçün mətndən qısa parça seç və bir düzəliş sualı ver. Yeni fakt və mənbə əlavə etmə. Qaralama: [mətn].

Rəyi alandan sonra düzəlişləri özünüz edin. Hər dəyişiklik üçün səbəbi bir cümlə ilə deyə bilmirsinizsə, həmin tövsiyəni yenidən müzakirə edin. Son mətndə öz mövqeyinizi və istifadə etdiyiniz dəlilləri izah etməyə hazır olun.

Alınan cavabı necə yoxlamaq və düzəltmək olar?

Yoxlamanı mətnin gözəl səslənməsindən başlamayın. Əvvəl tapşırığa uyğunluğu, sonra mənbə ilə əlaqəsini nəzərdən keçirin. Aşağıdakı siyahını hər konspekt və yazı planının yanında saxlayın.

• Hər əsas fikir verilmiş materialda varmı?
• Tərifdə vacib şərt və ya istisna itibmi?
• Şərti nümunə real hadisə kimi təqdim olunubmu?
• Sitat mənbədə eyni sözlərlə mövcuddurmu?
• Hesablamanı özüm yenidən edə bilirəmmi?
• Bu hissəni ekrana baxmadan izah edə bilirəmmi?

Düzəliş sorğusunu konkret yazın: “İkinci bəndin mənbədəki yerini tapa bilmirəm. Uyğun hissəni göstər; yoxdursa, bəndi çıxar.” Daha çox təmir nümunəsi üçün tez-tez edilən prompt səhvlərinə baxın.

Qeydlərinizdə ad, telefon, tələbə nömrəsi və şəxsi yazışma varsa, tapşırıq üçün lazım olmayan hissələri çıxarın. Qrup yoldaşınızın mətnini onun razılığı olmadan istifadə etməyin. Şablonu sınamaq üçün özünüzün hazırladığı neytral parça seçin.

Bu həftə hansı ardıcıllıqla başlamaq olar?

Bir mövzu seçin və konspektdən özünü yoxlamaya qədər tamamlayın. Aşağıdakı ardıcıllığı nümunə plan kimi götürün. Vaxtları öz dərs və iş cədvəlinizə görə müəyyənləşdirin.

1. İlk görüşdə materialı oxuyun və anlaşılmayan hissələri işarələyin.
2. Sonra birinci promptla konspekt istəyin və mətnlə tutuşdurun.
3. Növbəti məşqdə qeydləri bağlayıb üçüncü promptun suallarına cavab verin.
4. Çətinlik çəkdiyiniz anlayışı ikinci promptla yenidən işləyin.
5. Həftənin sonunda eyni mövzunu yeni nümunə ilə izah edin.

Öyrənməni qiymətləndirmək üçün özünüzə üç qeyd yazın: nəyi izah etdim, harada dayandım, hansı mənbəyə qayıtmalıyam. Növbəti həftənin planını bu qeydlərə əsasən dəyişin. Məqsədi hazırladığınız səhifələrin sayı ilə ölçməyin.

Başqa tapşırıqlar üçün hazır promptların tam siyahısından uyğun nümunə seçə bilərsiniz. Alət seçimini ayrıca nəzərdən keçirmək üçün tələbələr üçün AI alətləri bələdçisinə, dərs qeydlərini toplamaq üçün isə qeyd sistemi qurmaq yazısına keçin.