satış komissiyası sistemi necə qurulur: praktik bələdçi
satış komissiyası sistemi necə qurulur? Sabit faiz, pilləli model və baza maaşı nümunələrlə müqayisə edin, hesablamanı yoxlayın və tətbiq planınızı hazırlayın.

satış komissiyası sistemi necə qurulur: praktik bələdçi
Satış komissiyası sistemi necə qurulur sualının praktik cavabı budur: əvvəl hansı satışa görə ödəniş edəcəyinizi, sonra hesablanacaq məbləği, faizi və ödəniş vaxtını yazın. Sabit faiz, pilləli komissiya və baza maaşla birləşən variantı öz satışlarınız üzərində müqayisə edin, sonra işçiyə hesablamanı göstərərək qaydanı razılaşdırın.

Bu bələdçidəki iş nümunələri şərtidir. Onlar bazar maaşını və ya uyğun komissiya faizini göstərmir. Məqsəd mağazanız, xidmət şirkətiniz və ya satış komandanız üçün yoxlaya biləcəyiniz sadə qayda hazırlamaqdır.
Satış komissiyası nədir və necə hesablanır?
Satış komissiyası işçinin satış nəticəsinə bağlı dəyişən ödənişdir. Sabit faizli variantda komissiya üçün qəbul edilən satış məbləğini faizlə vurursunuz. Anlayışın əsasını HubSpot-un komissiya izahında yoxlaya bilərsiniz.
Sadə düstur: komissiya = hesablamaya daxil edilən satış məbləği × komissiya faizi. Buradakı əsas qərar təkcə faiz deyil. Hansı məbləğin hesablamaya daxil olduğunu da yazmalısınız.
Əvvəl hesablamanın əsasını müəyyən edin
Təklif olunan qiyməti, endirimdən sonrakı qiyməti və müştəridən alınmış pulu ayrıca qeyd edin. Planınızda bunlardan hansının əsas götürüldüyünü seçin. Vergi və çatdırılma məbləğinin hesablamaya daxil olub-olmadığını da açıq göstərin.
Şərti nümunə: Bakıdakı mebel mağazasında satıcı sifariş qəbul edib, müştəri isə yalnız ilkin ödənişi verib. Qaydanızı həmin sifariş üzərində sınayın: komissiya indi hesablanır, yoxsa qalan ödəniş gələndə? İşçi ilə mühasibin cavablarını tutuşdurun.
Satış gəlirindən hesablanan komissiya ilə ümumi mənfəətdən hesablanan komissiya ayrı modellərdir. Ümumi mənfəət burada satışdan məhsulun və ya xidmətin birbaşa maya dəyəri çıxıldıqdan sonra qalan məbləğdir. Xactly bu modelləri ayrıca izah edir; seçim edəndə hansı xərcləri çıxacağınızı siyahıya alın.
Biznesiniz üçün hansı komissiya modelini seçməlisiniz?
İlk variantı satıcının gördüyü işə görə seçin. İşçinin yalnız sifarişi tamamladığını, yoxsa müştəri axtardığını, təqdimat etdiyini və sonrakı əlaqəni də apardığını yazın. Sonra həmin işi hansı modelin daha aydın qiymətləndirəcəyini yoxlayın.
Aşağıdakı cədvəldə model tərifləri Xactly-nin komissiya modellərinə əsaslanır. Son sütun isə ilkin seçiminiz üçün praktik yoxlama təklifidir.
| Model | Ödəniş qaydası | Seçməzdən əvvəl yoxlayın |
|---|---|---|
| Sabit faiz | Uyğun satışlara eyni faiz tətbiq edilir | Məhsulların qazancı bir-birinə yaxındırmı? |
| Pilləli model | Müəyyən hədlərdən sonra faiz artır | Həddi və hesablamanı işçi özü anlaya bilirmi? |
| Baza maaş və komissiya | Sabit ödənişə nəticəyə bağlı hissə əlavə olunur | Satışdan kənar vəzifələr ayrıca yazılıbmı? |
| Yalnız komissiya | Ödəniş satış komissiyasından ibarətdir | Bu yanaşma işin şərtlərinə uyğundurmu? |
Mən ilkin seçimdə az qaydalı variantı sınamağı təklif edirəm. Hər məhsula, kanala və satıcıya ayrıca faiz yazmazdan əvvəl bunun hansı problemi həll etdiyini izah edin. İzah edə bilmirsinizsə, həmin fərqi hələ plana əlavə etməyin.
Komandanın gündəlik idarə edilməsini də ayrıca nəzərdən keçirin. Görüşlər və fərdi dəstək üçün işçiləri motivasiya etmək bələdçisini oxuyub komissiya planınızın yanında tətbiq edəcəyiniz addımı seçin.
Sabit faizli komissiya modeli necə işləyir?
Sabit faizli modeldə əvvəlcədən müəyyən edilmiş faiz hər uyğun satışa eyni qayda ilə tətbiq olunur. Xactly-nin şərti nümunəsində satış məbləği 100 000 dollar, faiz 5%, komissiya isə 5 000 dollardır. Bu rəqəmlər tövsiyə olunan tarif deyil, hesablama nümunəsidir.
Faizi seçmək üçün keçmiş sifarişlərə baxın
Öz mağazanızdan tamamlanmış sifarişləri götürün. Hər sifarişin qarşısına satış məbləğini, birbaşa xərcini və nəzərdə tutduğunuz komissiyanı yazın. Endirim edilmiş sifarişləri ayrıca yoxlayın və hesablamadan sonra biznesə qalan məbləği müqayisə edin.
Şərti nümunə: onlayn mağazanız həm telefon, həm də aksesuar satır. Hər iki məhsula eyni satış komissiyası faizi təklif etməzdən əvvəl onların maya dəyərini cədvələ daxil edin. Sonra eyni qaydanın hər ikisi üçün məqbul olub-olmadığına qərar verin.
- Faizin tətbiq ediləcəyi məhsulları yazın.
- Endirimli sifariş üçün hesablamanı ayrıca göstərin.
- Qismən ödənişin necə işlənəcəyini seçin.
- Geri qaytarılmış məhsul üçün düzəliş qaydasını müəyyən edin.
Faizi təsdiqləməzdən əvvəl məhsula qiymət qoymaq bələdçisinə də baxın. Öz hesablamanızda satış qiyməti ilə komissiya qərarını eyni cədvəldə qiymətləndirin.
Pilləli komissiya sistemi motivasiyanı necə artıra bilər?
Pilləli komissiya modeli müəyyən satış hədləri keçildikcə daha yüksək faiz nəzərdə tutur. Məqsəd satıcını növbəti nəticəyə həvəsləndirməkdir, amma bunun üçün əlavə hesablama və izləmə lazımdır. Bu fərqi HubSpot-un model müqayisəsi də göstərir.
Artan faiz hansı satışlara tətbiq ediləcək?
Qaydanı belə dəqiqləşdirin: yüksək faiz yalnız həddi aşan hissəyə tətbiq ediləcək, yoxsa həmin dövrün bütün uyğun satışlarına? Bunları eyni planın iki ayrı sınaq variantı kimi hesablayın. Son sənəddə yalnız seçdiyiniz variantı saxlayın.
Şərti nümunə: Bakıdakı xidmət şirkəti satıcının planı keçəndən sonra da yeni müqavilələr üzərində işləməsini istəyir. Sınaq planında yüksək faizi yalnız həddən yuxarı hissəyə tətbiq edin. Sonra həddən aşağı, həddə bərabər və həddən yuxarı nəticə üçün ayrıca hesablama göstərin.
Satış planı müəyyən dövr üçün qoyduğunuz hədəfdir. Hədəflərin real imkanlara uyğunluğu və müştəri bölgüsünün ədaləti komissiya planının hazırlanmasında nəzərə alınmalıdır. HubSpot-un planlaşdırma tövsiyələrində də bu məqamlar vurğulanır.
Satış planı ilə komissiya əlaqəsini qurarkən işçinin sərəncamındakı müştəriləri və iş vaxtını nəzərdən keçirin. Ölçəcəyiniz nəticəni seçmək üçün biznes göstəriciləri bələdçisindən istifadə edin. Komissiya qaydasına salmadığınız göstəriciləri ayrıca idarəetmə qeydi kimi saxlayın.
Baza maaş ilə komissiyanı necə birləşdirmək olar?
Baza maaş plus komissiya modelində sabit ödənişə nəticədən asılı dəyişən məbləğ əlavə edilir. Hədəf yerinə yetiriləndə gözlənilən ümumi qazanc baza maaşla həmin hədəfə uyğun komissiyanın cəmidir. Bu anlayış komissiya haqqında icmalda da izah olunur.
Əvvəl hədəfdə ümumi qazancı hesablayın
İşçiyə təklif etmək istədiyiniz sabit maaşı və hədəfdə komissiyanı ayrı yazın. Sonra hər ikisini toplayın. Eyni hesabı zəif satış və plandan yüksək satış ssenarisi üçün də hazırlayın.
Şərti nümunə: kiçik marketinq agentliyində satış əməkdaşı görüş keçirir, təklif hazırlayır və mövcud müştərilərlə danışır. Baza maaşın qarşılığında gözlənilən bu vəzifələri sadalayın. Komissiyanın yeni müqaviləyə, təkrar sifarişə və ya hər ikisinə aid olduğunu ayrıca müəyyən edin.
Komissiya əsaslı maaş ifadəsini sənəddə tək qoymayın. Sabit hissənin olub-olmadığını açıq yazın. Həmçinin satış baş vermədikdə hansı ödənişin nəzərdə tutulduğunu və planın hansı dövrdə yenidən nəzərdən keçiriləcəyini göstərin.
Satış işçisi motivasiyası barədə söhbətdə əməkdaşdan öz hesablamasını izah etməsini istəyin. Gözlədiyi ödəniş sizin hesabınızla uyğun gəlmirsə, əvvəl qaydanın qeyri-müəyyən hissəsini düzəldin. Yeni faizi elan etməyə tələsməyin.
Yazılı qaydanı bu həftə necə tətbiq etmək olar?
Bir səhifəlik plan hazırlayın və onu keçmiş sifarişlərdə sınaqdan keçirin. Mən ilk mərhələdə aşağıdakı sahələri doldurmağı təklif edirəm. Tətbiq ediləcək şərtləri əmək müqaviləsi və ödəniş prosesi ilə birlikdə məsul mütəxəssisə yoxlatdırın.
- Əhatə: hansı işçi, məhsul və satış kanalı plana daxildir?
- Hesablama: əsas məbləğ, faiz və varsa pillələr necə müəyyən edilir?
- Satışın aidiyyəti: iki əməkdaş iştirak edəndə pay necə bölünür?
- Vaxt: komissiya nə vaxt qazanılmış sayılır və nə vaxt ödənilir?
- İstisnalar: ləğv, geri qaytarma və gecikmiş ödəniş necə işlənir?
- Yoxlama: hesabı kim təsdiqləyir və etiraz kimə bildirilir?
Hesablama cədvəlini işçi ilə birlikdə yoxlayın
Excel və ya Google Sheets-də sifariş, satıcı, əsas məbləğ, faiz, komissiya və ödəniş statusu sütunları hazırlayın. Hər düzəlişin yanında səbəb saxlayın. Təklif olunan cədvəldə formulu dəyişən şəxsi və yoxlayan şəxsi də qeyd edin.
Müştəri qeydlərini toplamaq üçün CRM bələdçisinə baxa bilərsiniz. CRM müştəri və satış məlumatlarını bir yerdə izləmək üçün sistemdir. Komissiya hesabını ayrıca yoxlayın: HubSpot öz izahında satış məlumatlarının cədvələ və ya xüsusi komissiya proqramına çıxarıla bildiyini bildirir. Mənbə.
Şərti yoxlama görüşündə adi satış, ortaq satış və geri qaytarılmış sifariş seçin. Hər iştirakçı hesabı ayrıca çıxarsın. Fərqli cavab varsa, həmin qaydanı yenidən yazıb eyni sifarişdə təkrar yoxlayın.
İlk tətbiqdən sonra satış məbləği ilə yanaşı komissiya xərcini, endirimləri və mübahisəli hesabları nəzərdən keçirin. Ödəniş tarixlərini biznesin pul planına əlavə etmək üçün pul axını bələdçisindən istifadə edin. Növbəti dəyişiklik üçün səbəbi və qüvvəyə minmə vaxtını əvvəlcədən yazın.
Komissiya planı barədə hansı suallar qalır?
İlk komissiya planında nə yazım?
Hesablama məbləğini, faizi, uyğun satışları və ödəniş vaxtını yazın. Sonra adi sifarişlə istisnalı sifarişi həmin qayda ilə hesablayın.
Sabit faizlə başlamaq olarmı?
İlk sınaq üçün sabit faizi nəzərdən keçirin. Onu endirimli və fərqli maya dəyəri olan sifarişlərinizdə yoxlamadan təsdiqləməyin.
Pilləli modeldə ilk nəyi dəqiqləşdirim?
Yüksək faizin yalnız həddi aşan hissəyə, yoxsa bütün dövrün satışlarına tətbiq ediləcəyini yazın. Hər pillənin sərhədində hesablamanı göstərin.
Baza maaşla komissiyanı necə təqdim edim?
Sabit maaşı, hədəfdə gözlənilən komissiyanı və onların cəmini ayrı göstərin. Hədəfə çatılmayan ssenarini də işçi ilə birlikdə hesablayın.
İki işçi eyni satışda iştirak edirsə nə edim?
Pay bölgüsünü satış tamamlanmazdan əvvəl yazılı razılaşdırın. Hesabatda hər iki iştirakçını və bölgünü təsdiqləyən şəxsi qeyd edin.
Mənbələrdə nəyi yoxlamaq olar?
- HubSpot: Sales Commission komissiya anlayışını, pilləli modeli və şəffaf planlaşdırmanı izah edir.
- Xactly: 6 Typical Sales Commission Structures satış gəliri və mənfəət əsasında hesablamanı müqayisə edir.
- Wikipedia: Commission (remuneration) sabit və dəyişən ödənişi, hədəfdə gözlənilən qazancı izah edir.
Modelin tərifini bu mənbələrdən yoxlayın. Öz faiziniz barədə qərarı isə keçmiş sifarişlərinizin hesablaması və yazılı iş şərtləri əsasında verin.
Məni Instagramda izlə
Qısa qeydlər, praktik nümunələr və gündəlik rəqəmsal strategiya fikirləri.
Mən Anar Rustamli — böyümənin, texnologiyanın və insan düşüncəsinin kəsişməsində işləyən strateq, sahibkar və AI tətbiqi lideriyəm. 2016-cı ildən işim bizneslərə sürətlə dəyişən rəqəmsal mühitdə inkişaf etməyə kömək etmək üzərində qurulub. Böyümə sistemləri, AI-əsaslı iş axınları və nəticəni məqsədlə uzlaşdıran strateji çərçivələr dizayn edirəm. İnanıram ki, əsl böyümə strategiya, data və insan fəhmi birlikdə işləyəndə baş verir — missiyam bizneslərə AI-ı elə tətbiq etməkdə kömək etməkdir ki, həm nəticələri, həm kimlikləri güclənsin.

