Yeni menecer kimi əvvəl nəyi dəqiqləşdirməlisiniz?

Rəhbərinizdən gözlənilən nəticəni, verə biləcəyiniz qərarları və əvvəlki işlərinizin kimə keçəcəyini soruşun. Cavabları qısa yazılı qeydə çevirin. Sonra həmin qeydi birlikdə yoxlayın ki, eyni vəzifəni fərqli başa düşməyəsiniz.

Menecer burada komandanın işini təşkil edən və nəticəsinə cavabdeh olan şəxs deməkdir. Fərdi mütəxəssisdən rəhbərliyə keçəndə qiymətləndirmənin ağırlığı komandanın gördüyü işə keçir. Bu dəyişiklik HBR-in yeni menecerlər barədə yazısında da vurğulanır.

Rəhbərinizə verəcəyiniz suallar

• İlk ayın sonunda hansı konkret işi tamamlanmış görmək istəyirsiniz?
• Komandanın hazırda ən vacib işi hansıdır və nəyi sonraya saxlaya bilərik?
• İş bölgüsü, xərc və müştəri vədləri barədə hansı qərarları özüm verə bilərəm?
• Əvvəlki tapşırıqlarımdan hansını davam etdirəcəyəm, hansını təhvil verəcəyəm?
• İki şöbənin istəyi toqquşanda son qərarı kim verəcək?

Hələ vəzifəyə keçməmisinizsə, kiçik bir layihənin koordinasiyasını üzərinizə götürməyi təklif edin. İş bölgüsünü yazın, gecikmələri izləyin, yekunda nəyi öyrəndiyinizi rəhbərinizlə müzakirə edin. Bunu qeyri-müəyyən müddətə əlavə yük kimi qəbul etmək əvəzinə başlanğıc və bitmə nöqtəsi olan sınaq kimi razılaşdırın.

Vəzifəyə keçid söhbətini hazırlamaq üçün işdə vəzifə yüksəlişi istəmək bələdçisinə baxa bilərsiniz. Öz qeydinizdə konkret olaraq hansı məsuliyyəti istədiyinizi və hansı dəstəyə ehtiyacınız olduğunu yazın.

Komandada etimad necə qurulur?

Kiçik, yerinə yetirə biləcəyiniz sözlər verin və nəticəsini geri bildirin. İlk görüşlərdə hər şeyi dəyişəcəyinizi elan etmək əvəzinə insanların gündəlik işini anlamağa çalışın. HBS Online da böyük dəyişikliklərdən əvvəl əməkdaşları dinləməyi tövsiyə edir. Yeni rəhbərlərin səhvləri barədə mənbə.

İlk komanda söhbəti üçün nümunə

Şərti danışıq nümunəsi: “İlk günlərdə işin necə getdiyini sizdən öyrənmək istəyirəm. Hansı qaydanı saxlamağa dəyər, hansı addım sizi ləngidir? Təklifləri qeyd edəcəyəm, sonra nəyi dəyişə biləcəyimizi birlikdə müzakirə edəcəyik.”

Hər əməkdaşdan eyni əsas sualları soruşun: işində nə aydındır, nə qarışıqdır, sizdən hansı qərarı gözləyir? Ən çox danışan adamın fikrini avtomatik olaraq bütün komandanın mövqeyi saymayın. Sakit əməkdaşa da ayrıca fikir bildirmək üçün imkan verin.

• Verdiyiniz sözün yanına cavab verəcəyiniz günü yazın.
• Həll edə bilmədiyiniz məsələ barədə səbəbi və növbəti addımı izah edin.
• İş bölgüsündə istisna edirsinizsə, onun işlə bağlı səbəbini açıqlayın.
• Şəxsi söhbətdən məlumat paylaşmazdan əvvəl nəyi kiminlə bölüşə biləcəyinizi dəqiqləşdirin.

Keçmiş həmkarlarınıza rəhbərlik edirsinizsə, gözləntiləri hamıya eyni qaydada bildirin. Dostunuzun gecikməsini görməzdən gəlmək və başqa əməkdaşı eyni məsələyə görə danlamaq əvəzinə ümumi qaydanı müzakirə edin. İstisnanı şəxsi yaxınlığa bağlamayın.

Motivasiya söhbətini də gündəlik işlə əlaqələndirin. İşçiləri motivasiya etmək mövzusunu oxuyarkən öz komandanız üçün bu sualı seçin: əməkdaşın yaxşı işləməsinə mane olan hansı problemi həll edə bilərəm?

Yeni menecer tapşırıqları necə deleqasiya etməlidir?

Deleqasiya işi müəyyən qərar səlahiyyəti ilə başqa əməkdaşa həvalə etməkdir. Başlanğıc üçün nəticəsi aydın, səhvi düzəldilə bilən bir tapşırıq seçin. İşi verəndə məqsədi, qəbul meyarını, müddəti və sizə nə vaxt müraciət edilməli olduğunu yazın.

HBS Online işi daim öz üzərinə götürməyi və tapşırığı verdikdən sonra hər xırdalığa qarışmağı ayrı səhvlər kimi göstərir. Təklif olunan istiqamət komandanı yönləndirmək və dəstəkləməkdir. Deleqasiya barədə izah.

Şərti nümunə: Bakı kafesinin həftəsonu paylaşımı

Tutaq ki, kafedə sosial media işinə cavabdeh əməkdaşa yeni menyu paylaşımını hazırlamağı tapşırırsınız. Aşağıdakı cədvəli nümunə kimi doldurun. Buradakı günlər iş planı təklifidir, əldə edilmiş nəticə deyil.

Sonra əməkdaşdan işi necə başa düşdüyünü öz sözləri ilə deməsini istəyin. “Hər şey aydındır?” sualı ilə kifayətlənməyin. İlk addımın nə olduğunu və hansı qərarı sizdən gözlədiyini soruşun.

İşin ortasında yoxlama vaxtını əvvəlcədən razılaşdırın. Yeni başlayan əməkdaş üçün daha yaxın dəstək təklif edin, işi yaxşı bilən adamla nəticə üzərindən danışın. Qaralamanın sizin şəxsi üslubunuzdan fərqli olması onu avtomatik rədd etmək üçün səbəb olmasın; əvvəl razılaşdırılmış meyara baxın.

Əməkdaşın vaxtı çatmırsa, mövcud tapşırıqları birlikdə nəzərdən keçirin. Yeni işi siyahıya əlavə etməzdən əvvəl hansının sonraya keçəcəyini seçin. Öz rəhbəriniz qarşısında nəticənin izlənməsini də üzərinizdə saxlayın.

İşçi ilə bir-bir görüş necə aparılır?

Bir-bir görüş rəhbərlə əməkdaşın ayrıca iş söhbətidir. Gündəlik məsələləri, maneələri və dəstək ehtiyacını danışmaq üçün istifadə edin. Başlanğıc olaraq həftəlik qısa görüş təklif edin, tezliyi sonradan birlikdə uyğunlaşdırın.

Görüş üçün sadə gündəlik

1. Əvvəl əməkdaşın danışmaq istədiyi mövzunu soruşun.
2. Hazırda onu ləngidən işi və çatışmayan qərarı müəyyən edin.
3. Sizin verəcəyiniz dəstəyi konkretləşdirin.
4. Öyrənmək istədiyi bir işi müzakirə edin.
5. Növbəti addımı, məsul şəxsi və baxış vaxtını qeyd edin.

“Nə var, nə yox?” əvəzinə konkret sual seçin: “Bu həftə hansı işi bitirmək üçün mənim qərarıma ehtiyacın var?” Ardınca “Mənim iş üsulumda sənə çətinlik yaradan nə var?” deyə soruşun. Cavabı eşidəndə dərhal müdafiəyə keçmədən nümunə istəyin.

İş barədə rəy bildirəndə müşahidəni, təsirini və gözləntinizi ayırın. Şərti nümunə: “Son qaralamada məhsulun ölçüsü qeyd olunmayıb. Mətni yayımlamazdan əvvəl təsdiqlənmiş məlumatdan ölçünü əlavə edək. Növbəti qaralamada bunu ayrıca yoxlama bəndi kimi saxlayaq.”

“Sən diqqətsizsən” kimi ümumi qiymət verməyin. Daha çox danışıq nümunəsi üçün işçiyə effektiv rəy vermək bələdçisinə keçin. Görüşdən sonra yalnız razılaşdırılmış iş qeydlərini saxlayın və əməkdaşın da onlara baxmasını təmin edin.

Görüş təxirə düşərsə, yeni vaxtı elə həmin anda təklif edin. Söhbəti yalnız hesabat oxumağa sərf etdiyinizi görsəniz, hesabatı qabaqcadan paylaşın. Görüşdə isə qərar və kömək tələb edən məsələlərə vaxt ayırın.

İlk dəfə rəhbər olanda hansı səhvlərdən yayınmalı?

Əvvəl özünüzdə təkrarlanan bir davranışı seçin və onun yerinə tətbiq edəcəyiniz addımı yazın. Hər şeyi birdən düzəltməyə çalışmayın. HBS Online çətin söhbətləri gecikdirməməyi, amma əvvəl problemin səbəbini anlamağı tövsiyə edir. Çətin söhbətlər barədə tövsiyə.

• İşi geri almaq: əməkdaş ilişəndə əvvəl harada köməyə ehtiyacı olduğunu soruşun.
• Bütün qaydaları dəyişmək: bir maneəni seçin, dəyişiklikdən sonra nəyi yoxlayacağınızı yazın.
• Qeyri-müəyyən irad: konkret işi, razılaşdırılmış meyarı və növbəti addımı göstərin.
• Hər işi təcili saymaq: komanda üçün bu həftənin əsas işini açıq seçin.
• Razılıq almaq üçün söz vermək: səlahiyyətiniz çatmayan məsələyə cavab vaxtı təyin edin.

Gecikmə olanda söhbətə haradan başlamalı?

Şərti nümunə: kiçik onlayn mağazada sifariş siyahısı gec hazırlanıb. Əvvəl məlumatın nə vaxt gəldiyini, kimin təsdiqini gözlədiyini və tapşırığın aydın olub-olmadığını soruşun. Bundan sonra məsul şəxslə düzəliş addımını razılaşdırın.

İki əməkdaş bir-birini günahlandırırsa, əvvəl hərəsinin işlə bağlı müşahidəsini ayrıca dinləyin. Sonra ortaq tapşırığın təhvil qaydasını yazın. Söhbəti hazırlamaq üçün iş yerində münaqişənin həlli bələdçisindən istifadə edin.

Özünüz də səhv göstəriş vermisinizsə, bunu açıq deyin və yeni qərarı yazılı bildirin. Məsələn, dəyişmiş müddəti əvvəlki razılaşma kimi təqdim etməyin. Hansı qərarın dəyişdiyini və bunun digər işlərə təsirini birlikdə nəzərdən keçirin.

İlk həftənin sonunda əlinizdə nə olmalıdır?

Bir səhifəlik iş planı, tamamlanmış tanışlıq söhbətləri və aydın verilmiş bir tapşırıq hazırlayın. Aşağıdakı ardıcıllığı təklif kimi götürün. Növbəli və ya uzaqdan işləyən komanda üçün günləri uyğunlaşdırın.

1. Birinci gün: rəhbərinizlə nəticə və səlahiyyətləri yazın.
2. İkinci gün: əməkdaşların işini və əsas maneələrini dinləyin.
3. Üçüncü gün: davam edən işləri, məsulları və müddətləri bir siyahıda toplayın.
4. Dördüncü gün: bir tapşırığı yazılı razılaşma ilə həvalə edin.
5. Beşinci gün: açıq sualları və növbəti həftənin əsas işini komanda ilə yoxlayın.

Yoxlamada bunları soruşun: qərar gözləyən iş qalıbmı, kimin yükü razılaşdırılandan çoxdur, verilən tapşırığın qəbul meyarı başa düşülürmü? Cavabları həmin həftənin iş qeydləri ilə tutuşdurun. Təkcə öz təəssüratınıza əsaslanmayın.

Daha uzun dövrü planlamaq üçün yeni işdə ilk 90 gün planı bələdçisinə baxın. İndi isə təqvimdə ilk fərdi görüşü və rəhbərinizlə qısa yoxlama söhbətini qeyd edin.